Tại sao chúng ta lại khó thay đổi bản thân, thích chạy theo đám đông, tìm cách trốn tránh nỗi đau và đổ lỗi cho sai lầm?

0
98

Chắc hẳn trong chúng ta ai cũng muốn bản thân thay đổi để trở nên tốt đẹp hơn. Giữa vô vàn triết lý sống nổi tiếng Ikigai, Wabi Sabi, Hygge hay Lagom… đều là những tinh túy của các nền văn minh – các bạn có tự hỏi rằng liệu mình tiếp thu và áp dụng được mấy phần? 

Ai ai trong chúng ta cũng muốn một cuộc sống giàu có, một cuộc đời thành công, một cuộc sống tốt đẹp hơn. Con người là cỗ máy với những ham muốn vô hạn. Sự ham muốn này chỉ đóng một phần nhỏ trong quá trình ra quyết định và quá trình thay đổi bản thân. 

Quá trình thay đổi bản thân đòi hỏi nhiều hơn vậy. Nếu mọi việc trở nên dễ dàng, chắc hẳn ai cũng có một cuộc sống như ý rồi. Và một sự thật phũ phàng rằng đại đa số chúng ta chỉ muốn thì nhiều nhưng thành quả đạt được lại không được là bao nhiêu. 

Lý thuyết chắc hẳn ai cũng biết. Các bước thay đổi bản thân rất rõ ràng: xác định điều mình muốn làm, tiếp theo là làm việc chăm chỉ, chiến đấu với thăng trầm, đổ thật nhiều công sức và thành quả sẽ đạt được. Một trích dẫn của Morgan Housel về ngành tài chính cũng áp dụng cho hoạt động tự lực:

“Ngành tài chính nói quá nhiều về những gì cần phải làm và nhưng lại nói quá ít về những gì xảy ra trong đầu bạn khi bạn cố gắng làm điều đó”.

Điều đó nói lên rằng một số rào cản tâm lý phổ biến chắc chắn cản trở bạn khi bạn cố gắng thay đổi là gì và bạn có thể làm gì với chúng? Hãy nói về chuyện đó.

Con voi vs Người điều khiển

Hãy tưởng tượng một con người đang cưỡi trên lưng con voi. Do kích thước quá lớn của con voi so với người cưỡi, bạn có thể tưởng tượng người lái sẽ khó điều khiển con voi như thế nào.

Nhiều nhà tâm lý học và nhà văn nổi tiếng như Jonathan Haidt và Robert Greene đã sử dụng phép so sánh để mô tả cuộc chiến giữa 2 phần não của bạn: phần não phụ trách lập kế hoạch dài hạn và tư duy phản biện cùng với phần não cũ của bạn, nơi phụ trách đưa ra quyết định nhanh. Sự trì hoãn trong thay đổi bản thân cũng phần lớn dựa vào đây. 

Để cải thiện cuộc sống của bạn, không khác gì bạn phải tìm ra vật gì đó để điều khiển con voi – chính là cuộc sống của bạn. Tìm được mấu chốt điều khiển đã điểm rất khó. Sức nặng con voi chính là những vấn đề sẵn có như:

Sợ bị xã hội từ chối: Tâm trí của bạn nghĩ rằng cuộc sống của bạn đang gặp rủi ro khi bạn bị đặt vào những tình huống mà bạn có thể đối mặt với sự từ chối. Địa vị bị hạ thấp đồng nghĩa với sự cô lập.

Ăn kiêng: Bộ não của bạn vẫn nghĩ rằng đồ ngọt và chất béo rất khan hiếm, điều này khiến bạn thèm ăn khi nhìn thấy chúng, mặc dù hiện tại chúng đã rất nhiều. Bạn đã bao giờ cảm thấy muốn ăn những loại thực phẩm này, giống như bạn không thể kiểm soát được cảm giác thôi thúc? Chính xác

Sinh tồn: Tiềm thức của bạn không quan tâm đến việc bạn có thành công hay không, chỉ quan tâm đến việc bạn sống. 

Làm thế nào để bạn học cách thuần hóa con voi và để người điều khiển? Đầu tiên, bạn phải tìm ra cách để đánh lừa bản thân phá bỏ rào cản ban đầu về những nghi ngờ, sợ hãi và thôi thúc tiêu cực đủ lâu để tạo ra những vòng phản hồi tích cực. Dựa vào nền tảng tích cực này, bạn sẽ dễ dàng tiếp cận và xây dựng những thói quen mới hơn.

Theo thời gian bạn duy trì những suy nghĩ tích cực, sự hài lòng trở nên dễ dàng hơn và bạn sẽ càng có quyết tâm đạt những mục tiêu lớn hơn.

Khuynh hướng đổ lỗi cho những sai lầm

Những kinh nghiệm trong quá khứ định hình thế giới quan của bạn và bộ não của bạn sẽ lọc ra những bằng chứng mới dựa trên những gì bạn đã tin tưởng.

Đây là lý do tại sao chúng ta rất khó thay đổi bản thân. Câu chuyện cuộc đời chúng ta được định hình bởi những thất bại, vì vậy nếu là những người thất bại và chưa bao giờ dám vươn lên những sai lầm trước đó và họ chấp nhận với niềm vui làm người bình thường.

Những người nghèo đói phải chịu những trở ngại về hoàn cảnh và tâm lý. Về mặt lý thuyết, những người nghèo khó có thể tự vươn lên khỏi nó. Rất nhiều người có thể. Nhưng khó hơn đối với họ vì họ không thấy gì ngoài bằng chứng về lý do tại sao họ sẽ không bao giờ làm được. Điều này dẫn đến việc chúng lặp lại chu kỳ và truyền nó cho thế hệ tiếp theo.

Bạn đang kể cho mình một câu chuyện về thế giới. Ngay cả khi bạn không phải là một người bi quan hoàn toàn, bạn vẫn bán mình cho niềm tin này vì bạn liên tục lọc ra các khả năng trong tương lai dựa trên những kinh nghiệm trong quá khứ của mình.

Bạn có thể cần thay đổi nhiều loại niềm tin để cải thiện cuộc sống của mình – niềm tin về tiền bạc, chính trị, bản chất con người, thành công, may mắn, chỉ là một vài trong số đó.

Nhưng hầu hết mọi người sẽ bỏ ra những niềm tin có thể giúp ích cho bản thân bởi vì họ quan tâm duy trì cuộc sống hiện tại hơn là thay đổi cuộc sống của họ.

Khi duy trì lối suy nghĩ như vậy, bản thân bạn đang đặt vào cuộc chiến với chính con người mình. Và bạn thấy mọi người đang sống một cuộc khó hiểu vì họ cứ lặp đi lặp lại những sai lầm tương tự để phù hợp với câu chuyện của họ.

Làm thế nào để bạn vượt qua điều này?

Cố gắng tỏ ra không hài lòng, xem xét những câu chuyện bạn tự kể và phân tích xem chúng có đúng sự thật hay hữu ích hay không. Trong sâu thẳm, bạn cần tự nhận thức những suy nghĩ nào được xây dựng lên để đối phó và đây là sự thật.  

Thích lợi ích ngắn hạn

Tương tự như đường cong xuống hyperbolic, hầu hết chúng ta thích phần thưởng ngay lập tức hơn là phần thưởng lâu dài. Bạn rất khó để trì hoãn sự hài lòng bởi vì sự hài lòng ngay lập tức là một công cụ sinh tồn.

Nó vẫn có thể là một công cụ sinh tồn ngày nay. Trong một số tình huống, bạn nên coi trọng giá trị trước mắt. Đây là một vấn đề mà người nghèo cũng có xu hướng mắc phải. Họ không đủ khả năng để tiết kiệm tiền. Trong trường hợp của bạn, thật khó để tưởng tượng một khoản tiền lớn trong tương lai bằng cách từ bỏ một khoản tiền ngay lập tức.

Đây là lý do tại sao mọi người không đầu tư. Đây là lý do tại sao mọi người dành thời gian cho các hoạt động với phần thưởng được đảm bảo ngay lập tức, ví dụ: một khoản tiền lương, và gặp khó khăn khi thực hiện công việc bị trì hoãn trả trước ít nhưng sau đó sẽ nhiều hơn.

Làm thế nào bạn có thể phát triển tư duy dài hạn? Không chỉ vậy, làm thế nào bạn có thể điều chỉnh hành vi của bạn với suy nghĩ của bạn? Bạn có thể rèn luyện bản thân để trì hoãn sự hài lòng. Điều này trở lại với con voi và người cưỡi. Bạn phải phát triển các kỹ năng suy luận để nhìn xa hơn trong tương lai.

Tư duy hình dung không mang lại thành công, nhưng nó có ích. Khi bạn nhìn vào cuộc sống của nhiều người thành công, bạn đang thấy một người đã nhìn thấy tương lai trước khi điều đó xảy ra.

Xu hướng thuận theo đám đông

Chắc hẳn bạn có xu hướng tuân theo đám đông. Thông thường, trở nên thành công liên quan đến việc sống một lối sống trái ngược.

Nếu bạn quyết định bắt tay vào hành trình tự cải thiện này, bạn sẽ thấy rằng bạn không đồng ý với vô số sự quy luật thông thường trong xã hội. Đôi khi bạn sẽ cảm thấy điên rồ vì bạn sẽ tin điều hoàn toàn ngược lại với những gì quần chúng tin là đúng. 

Nếu bạn muốn đạt được kết quả mà người khác không thể đạt được, thì bạn cũng không thể nghĩ như họ. Để nghĩ khác đi, bạn sẽ phải đấu tranh chống lại tư duy theo đám đông của mình.

Bạn sẽ phải ổn khi không trở thành một phần của quần chúng. Điều này sẽ khiến bạn nhiều lúc cảm thấy cô đơn. Bạn có thể tìm nơi nương tựa ở những người cùng chí hướng và thành lập các nhóm mới.

Một lần nữa, với việc duy trì suy nghĩ tích cực, bạn sẽ ngày càng ít quan tâm đến những gì số đông nghĩ vì sự khác biệt về kết quả của bạn sẽ giúp bạn hoàn thành mục đích của mình dễ dàng hơn.

Khả năng tự suy nghĩ và phân tích tình huống sẽ định hình cách bạn hành xử. Cách bạn cư xử, kết hợp với may mắn và hoàn cảnh, sẽ tạo ra kết quả của bạn.

Tại sao chúng ta lại khó thay đổi bản thân, thích chạy theo đám đông, tìm cách trốn tránh nỗi đau và đổ lỗi cho sai lầm? - Ảnh 1.

Xu hướng lạc quan thái quá

Con người thật kỳ lạ. Một mặt, bạn nghi ngờ chính mình. Mặt khác, khi bạn mơ mộng về thành công của mình, bạn tưởng tượng mọi thứ sẽ diễn ra tốt đẹp mà không gặp trục trặc.

Bạn nghĩ rằng công việc kinh doanh của bạn sẽ khiến bạn trở thành triệu phú. Bạn nghĩ rằng cuốn sách của bạn sẽ trở thành một cuốn sách bán chạy nhất. 

Bạn phải cân bằng ranh giới mỏng manh này giữa sự tự tin và sự thiếu tự tin. Trích dẫn này từ Sam Ovens mô tả quá trình:

“Các nhóm thành công nổi bật ở Mỹ ngày nay có chung ba đặc điểm thúc đẩy họ tiến tới thành công. Đầu tiên là niềm tin vào bản thân. Điều thứ hai có vẻ ngược lại – cảm giác bất an, cảm giác rằng bạn hoặc những gì bạn làm chưa đủ tốt. Điều thứ ba chính là khả năng kiểm soát xung động. ”

Đặc điểm số ba giúp bạn không lạc quan quá mức và cho phép bạn tạo ra các chiến lược hợp lý.

Bạn phải tìm ra điểm giao nhau giữa những gì bạn cho rằng mình giỏi và những gì thế giới muốn. Đồng thời học cách nhận xử lý các góc nhìn tiêu cực một cách tích cực. Nếu bạn thành công, bạn sẽ tiến về phía trước khi biết kết hợp giữa may mắn và kỹ năng. 

Tâm lý “trốn tránh nỗi đau”

Hầu hết mọi người từ chối thay đổi vì họ biết sẽ phải trực tiếp đối mặt với thực tế cuộc sống.

Có thể bạn đang từ chối công việc của mình, nói với bản thân rằng đó chỉ là tạm thời khi bạn biết sâu trong thâm tâm mình đang bế tắc trong công việc của mình. Có thể bạn đang phủ nhận về các mối quan hệ của mình.

Có thể bạn đang phủ nhận vai trò của mình đối với thành công của mình. Đổ lỗi cho điều gì đó hoặc ai đó bên ngoài về vấn đề của bạn là hình thức phủ nhận cuối cùng. Tất cả chúng ta đều làm điều đó ở các mức độ khác nhau.

Nếu bạn muốn đối mặt trực tiếp với cuộc sống của mình, một lần nữa, hãy cố gắng suy nghĩ về lâu dài. Nếu không, bạn sẽ sớm muộn tự trách cứ bản thân vì đã sống dưới mức tiềm năng của bạn hơn là bạn sẽ phải đối mặt với mọi thứ.

Nếu bạn không đưa ra quyết định thay đổi cuộc sống của mình ngay bây giờ, bạn sẽ chỉ gặp khó khăn hơn. Sự từ chối của bạn sẽ ngày càng tạo ra “sức ì” cho đến khi bạn bỏ cuộc. Không, thành công không phải là tất cả. Những thông thường, những người nói rằng họ là nội dung thì hoàn toàn không phải là nội dung. Họ phải tự kể câu chuyện đó để đương đầu với sự thật rằng họ sẽ không bao giờ thay đổi.

Bạn có thể sống một cuộc sống tử tế trong sự phủ nhận. Nó không phải là kết thúc của thế giới. Nhưng nếu bạn muốn thành công ở cấp độ cao hơn, bạn phải nói sự thật với chính mình.

Hiệu ứng Lollapalooza – Hiệu ứng “kết hợp các vấn đề tâm lý”

Sẽ có vô vàn vấn đề ảnh hưởng đến sự quyết tâm của bạn. Nếu bạn có cơ hội xử lý từng vấn đề, có thể việc thay đổi bản thân không khó đến vậy. Nhưng bạn sẽ thường xuyên gặp phải nhiều vấn đề cùng một lúc.

Tương tự như khi bạn tham gia cuộc đấu giá, khi các mức giá càng cao bạn càng dễ có xu hướng cuốn vào cuộc chơi mà đưa ra những quyết định không chính xác. Tương tự như tâm lý con người, khi gặp quá nhiều vấn đề cùng lúc chúng ta thường đưa ra những quyết định không chính xác. Bạn đang tự đối mặt với hiệu ứng lollapalooza khổng lồ của cuộc đời bạn hàng ngày. .

Bạn tự an ủi mình rằng: thực tế là không có điều gì sai trái với bạn bởi vì thành công là thứ không dễ đạt đạt được với bản thân. Bạn cố cho rằng những người thành công có khả năng kỳ diệu này mà bạn không thực sự có được. Điểm khác biệt giữa bạn và họ chỉ đơn giản là khi họ thực sự hiểu rõ hơn về điểm mù tâm lý của họ và đối phó với chúng tốt hơn bạn.

Làm việc để chống lại những thành kiến ​​và khiếm khuyết trong chính bản thân là một hành trình dài cả đời để thực hiện. 


Mỹ Anh

Theo Doanh nghiệp và Tiếp thị

Nguồn: cafebiz

Previous articleDak Lak promotes shipments via Amazon
Next article90% doanh nghiệp lữ hành Hà Nội đóng cửa, tạm dừng hoạt động năm 2020 do Covid-19

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here